काठमाडौं — डिसेम्बर १७ मा काठमाडौं विश्वविद्यालयको सी.भी. रमन अडिटोरियममा २०२५ उद्घाटन हिमालयन रिम फिल्म प्रदर्शनी भव्य रूपमा सम्पन्न भयो । सांस्कृतिक तथा भौगोलिक सीमाहरू पार गर्ने यो अन्तर्राष्ट्रिय सिनेमाई कार्यक्रमले फिल्म कलालाई शैक्षिक संवाद र अन्तरसांस्कृतिक सिकाइसँग एकीकृत गर्दै दर्शकहरूलाई विशिष्ट अनुभव प्रदान गर्यो ।
कार्यक्रमको उक्त चरणमा विशेष रूपमा चर्चित चिनियाँ एनिमेटेड फिल्म ‘ह्वाइट स्नेक’ (ध्जष्तभ क्लबपभ) र एआईजीसी (ब्क्ष्न्ऋ) प्रविधिमा आधारित पूर्ण–प्रक्रिया हास्य नाटक ‘द स्पिरिट अफ द माउन्टेन्स’ प्रदर्शन गरियो । यी कृतिहरूले काठमाडौं विश्वविद्यालयका विद्यार्थी, प्राध्यापक तथा फिल्मप्रेमीहरूलाई पूर्वीय सौन्दर्यशास्त्र, आधुनिक कथावाचन र प्रविधिको संयोजनमा आधारित गहिरो श्रव्य–दृश्य अनुभव प्रदान गरे ।
‘सेतो सर्प’ः पूर्वीय किंवदन्ती र दृश्य कविताको अनुपम प्रस्तुति
दिउँसो २ बजेदेखि सुरु भएको प्रदर्शनमा सभागार पूर्ण रूपमा दर्शकले भरिएको थियो । छोटो परिचयपछि सुरु भएको ‘सेतो सर्प’ फिल्म चिनियाँ लोककथा ‘लेजेंड अफ द सेतो सर्प’ बाट प्रेरित आधुनिक पुनव्र्याख्या हो । फिल्मले स्मृति गुमाएकी सेतो सर्प युवती र सर्प समात्ने गाउँका युवक आन जुआनबीचको भावनात्मक यात्रालाई केन्द्रमा राख्छ। प्रेम, पहिचान र नियतिले ल्याउने द्वन्द्वका बीच उनीहरू गम्भीर परीक्षा सामना गर्छन् ।
मसीले धुने चित्रकलाजस्तो कलात्मक दृश्यशैली, सूक्ष्म चरित्र निर्माण र पूर्वीय दर्शनले भरिएको भावनात्मक अभिव्यक्तिले दर्शकहरूलाई गहिरो रूपमा मोहित बनायो। फिल्मले केवल कथा मात्र नभई दर्शन, प्रेम र बलिदानको काव्यात्मक अनुभूति पनि प्रस्तुत ग¥यो ।
स्क्रिनिङपछिको संवादः सिर्जनाकर्ता र दर्शकबीच जीवित अन्तरक्रिया
फिल्म प्रदर्शनपछि कार्यक्रम ‘स्क्रिनिङपछिको सिर्जनाकर्ता जडान’ सत्रमा प्रवेश ग¥यो। प्रत्यक्ष प्रसारणमार्फत चीनका चलचित्र निर्मातासँग दर्शकहरूको प्रत्यक्ष संवाद भयो । दर्शकहरूले फिल्मको कलात्मक शैली, चरित्र विकास, एनिमेसन प्रविधि तथा परम्परागत संस्कृतिलाई आधुनिक माध्यममा कसरी अनुकूलन गरियो भन्ने विषयमा प्रश्न उठाए। सिर्जनाकर्ताहरूले धैर्यपूर्वक र खुला रूपमा उत्तर दिँदा सभागारमा बौद्धिक र रचनात्मक ऊर्जाले भरिएको वातावरण सिर्जना भयो ।
केवल फिल्म प्रदर्शन मात्र होइनः बहुआयामिक सांस्कृतिक अनुभव
फिल्म स्क्रिनिङसँगै कार्यक्रमस्थलमा ‘सांस्कृतिक रचनात्मक स्टल’ र ‘ब्लाइन्ड बक्स अन्तरक्रिया’ क्षेत्र पनि राखिएको थियो, जहाँ सहभागीहरू चिनियाँ सांस्कृतिक प्रतीक, कलात्मक सामग्री र अन्तरक्रियात्मक गतिविधिमा संलग्न हुन पाए। यसले फिल्मलाई पर्दाभन्दा बाहिर पनि अनुभव गर्ने अवसर प्रदान ग¥यो ।
यो प्रदर्शनी चीनको १९०५ फिल्म नेटवर्क द्वारा आयोजना गरिएको हो भने त्रिभुवन विश्वविद्यालय, काठमाडौं विश्वविद्यालय र लुम्बिनी बौद्ध विश्वविद्यालय सह–आयोजकका रूपमा सहभागी छन्। कार्यक्रमको मुख्य उद्देश्य फिल्मको माध्यमबाट हिमालयन रिम क्षेत्रका युवाबीच संवाद, मित्रता र सांस्कृतिक आदान–प्रदानको पुल निर्माण गर्नु हो ।
विश्वविद्यालयः कला र बौद्धिक संवादको साझा मञ्च
फिल्म समाप्त भएपछि सुरु भएको छलफलले शैक्षिक तर्कशीलता र कलात्मक संवेदनालाई एउटै स्थानमा ल्यायो। यसले विश्वविद्यालयहरू केवल शैक्षिक संस्थामात्र नभई सांस्कृतिक पारस्परिक सिकाइका सक्रिय केन्द्र हुन् भन्ने तथ्यलाई स्पष्ट रूपमा उजागर ग¥यो ।
प्रदर्शनी डिसेम्बर २१ सम्म चल्नेछ । यस अवधिमा ‘न्यु गड्सः याङ जियान’ र ‘द लेजेन्ड अफ हेई २’ जस्ता अन्य प्रशंसित चिनियाँ एनिमेटेड फिल्महरूको प्रदर्शनसँगै विषयगत व्याख्यान र रचनात्मक कार्यशालाहरू पनि आयोजना हुनेछन् ।
कार्यक्रमका समग्र निर्देशक टोनी जिया भन्छन्, “फिल्म एक विश्वव्यापी भाषा हो। यस्ता सिनेमाई संवादमार्फत हामी दुवै देशका युवाहरूले एकअर्काको संस्कृति र सिर्जनशीलतालाई अझ राम्रोसँग बुझून् भन्ने चाहन्छौं, र संयुक्त रूपमा हिमालय क्षेत्रका कथाहरू लेख्न प्रेरित होऊन् ।”